Zweden. Extreem-rechtse SD (Zweedse Democraten) breekt door

Details

Gepubliceerd op maandag, 27 september 2010 00:00

Het extreem-rechtse SD haalde bij de Zweedse verkiezingen van 19 september 5,7% en 20 verkozenen. Hiermee kreeg de partij meteen toegang tot alle media. Partijleider Jimmie Åkesson doet alsof zijn partij een normale formatie is. De partij haalde 330.000 stemmen, wat meer is dan de Linkse Partij (de voormalige Communistische Partij). De doorbraak van SD leidde meteen tot grote protestacties en betogingen.

Er zijn zetels in 11 regionale raden met als uitschieter 9,4% in Skåne in het zuiden van het land. Er was ook vooruitgang bij de gemeenteraadsverkiezingen en een grote steun onder jongeren (met 12,4% in de verkiezingen onder scholieren, ook al werd weinig deelgenomen aan de scholierenverkiezingen die overigens door links werden gewonnen).

Het resultaat leidde meteen tot een spontane betoging met tot 20.000 deelnemers in Stockholm. Er waren ook betogingen in Göteborg en Malmö. Dat toont het potentieel van een beweging tegen de SD en tegen racisme.

De partij begon als een openlijk fascistische partij maar heft zichzelf geleidelijk omgevormd tot een “anti-migranten” partij. De media stellen dat de partij niet langer racistisch is, maar intussen zijn alle voorstellen van de SD erop gericht om verschillende regels en wetten door te voeren op basis van de afkomst van mensen. De vroegere eis om alle vreemdelingen die sinds in 1970 het land zijn aangekomen te deporteren, is uit het programma verdwenen maar er wordt nog steeds gepleit voor meer etnische zuiverheid. De partij heeft zich de afgelopen jaren vooral gekeerd tegen moslims en de islam wordt de belangrijkste “buitenlandse dreiging” genoemd sinds Wereldoorlog Twee. In de gemeenteraden waar SD over zetels beschikt, werd steevast meegestemd met besparingen en privatiseringen.

De partij krijgt enorm veel staatssubsidies als gevolg van het verkiezingsresultaat en de media-aandacht is enorm. Toch beschikt de partij amper over een actieve basis. Er waren duizenden mensen op de protestacties, maar SD zelf mobiliseerde slechts een handvol militanten en moest verschillende geplande meetings afzeggen.

Sommigen zeggen dat SD voordeel haalde uit de tegenbetogingen, maar de partij haalde betere resultaten waar er geen tegenacties waren. Bovendien is het duidelijk dat er nood is aan verzet tegen racisme. Diegenen die niet willen protesteren, hebben geen alternatieven aan te bieden. Veel kiezers stemden op SD uit protest tegen het beleid van de traditionele partijen, zonder te weten dat SD daar geen alternatief op biedt.